فاش نیوز - در میان جداول پیچیده لایحه بودجه ۱۴۰۵، تغییری در حال رخ دادن است که شاید در هیاهوی اعداد دیده نشود، اما اثرش برای یک قشر کاملاً محسوس است: «کاهش و محدودسازی هزینههای مستقیم ایثارگران»؛ از خانواده شهدا تا جانبازان و آزادگان. این کاهش نه با اعلام رسمی، بلکه «چراغخاموش» در بخشهایی مانند سرانه سلامت، بیمه پزشک خانواده و حمایتهای معیشتی در حال شکلگیری است؛ درست در جایی که این جامعه بیشترین وابستگی را به آن دارد.
مسئله عدد نیست؛ مسئله شرایط زیستی است. جامعه ایثارگری امروز عمدتاً سالخورده، بیمار و نیازمند مراقبت مستمر درمانی است. کاهش سرانه درمان برای این قشر، یک صرفهجویی ساده نیست؛ بلکه انتقال مستقیم هزینهها به دوش کسانی است که توان جسمی و مالی جبران آن را ندارند. وقتی این محدودیت حتی بدنه تحت پوشش بنیاد شهید را هم در بر میگیرد، سؤال جدی میشود که «حمایت ویژه ایثارگران دقیقاً در کجا باید خود را نشان دهد؟»
تناقــــض میان شعار و تصمیم مالی
سالها گفتهایم «ایثارگران ولینعمتان کشورند». اما در عمل،در زمان کسری بودجه، اولین جایی که برای صرفهجویی انتخاب میشود، همین قشر است. این یعنی یک شکاف روشن میان گفتمان رسمی و تصمیمات واقعی اقتصادی. گویی کمهزینهترین محل برای جبران کسریها، کاهش حمایت از کسانی است که کمترین توان مطالبهگری را دارند.
رونـدی که از ۱۴۰۴ آغاز شد
عدم پذیرش حتی یک مورد جدید کمک معیشتی در سال ۱۴۰۴، زنگ خطری بود که جدی گرفته نشد. اکنون در ۱۴۰۵ این روند در قالب محدودسازی رسمیتر در حال بروز است. اگر این مسیر اصلاح نشود، ایثارگران عملاً از یک جامعه دارای حمایت ویژه، به یک قشر عادیِ کمدرآمد تنزل پیدا میکنند؛ در حالی که فلسفه قوانین حمایتی دقیقاً برای جلوگیری از همین وضعیت بوده است.
خطای کارشناسی یا انتخاب سادهترین مسیر؟
یا کارشناسان بدون درک شرایط سنی و درمانی این قشر تصمیم گرفتهاند، یا برای جبران کسریها، سادهترین و بیحاشیهترین محل کاهش هزینه انتخاب شده است. در هر دو صورت، فشار مستقیم به ضعیفترین جامعه تحت پوشش منتقل میشود.
پیام نگرانکننده این تصمیم
پیامی که به جامعه منتقل میشود این است که «ایثار محترم است، تا زمانی که هزینهزا نباشد.» این پیام، برای سرمایه اجتماعی کشور، بسیار پرهزینهتر از اعداد بودجهای است که کاهش یافتهاند.
مطالبهای روشن
بازنگری در ردیفهای سلامت و معیشت ایثارگران در بودجه ۱۴۰۵، شفافسازی رسمی درباره این تغییرات و جلوگیری از انتقال بار کسری بودجه به سالخوردهترین و آسیبپذیرترین قشر، یک ضرورت فوری است.
مخلص کلام؛ «کشوری که با نام شهدا شناخته میشود، نباید هزینههایش را از سفره خانواده شهدا جبران کند.»
|| سیدرضا موسوی فاضل