
فاش نیوز - جنگ دیروز به روز پنجاه و یکم رسید. ترامپ همان تهدیدی را که روز چهلم کرده و هیچ نتیجهای نگرفته بود، دیروز تکرار کرد.
او بدون اشاره به نقض آتشبس و محاصره دریایی ایران توئیت زد: «ایران دیروز تصمیم گرفت در تنگه هرمز گلوله شلیک کند؛ نقض کامل توافق آتشبس. نمایندگان من فردا شب برای مذاکره در پاکستان خواهند بود. ما یک معامله بسیار منصفانه ارائه میدهیم و امیدوارم که آنها بپذیرند زیرا اگر این کار را نکنند، ایالات متحده تکتک نیروگاهها و تکتک پلهای ایران را از بین خواهد برد. دیگر خبری از آقای خوب نیست. وقت آن است که ماشین کشتار ایران از کار بیفتد!».
پنجاه و یک روز تقلای پر هزینه و بدون دستاورد
آتش بس دو هفتهای، روز چهارشنبه پایان مییابد، اما ترامپ با وجود تحمل هزینههای هنگفت و محاسبه نشده، نتوانسته نه در میدان و نه در مذاکرات، دستاورد قابل عرضهای کسب کند. ترامپ از این جهت شدیداً تحت فشار است. اگر جنگ را همین جا متوقف کند، شدیداً سرزنش خواهد شد. بنابراین تصور میکند باید کاری بکند. در عین حال، بهشدت نگران عواقب بدتر و غیر قابل تحملتر از سرگیری جنگ نظامی است.
همزمان، دو موضوع متناقض او و تیمش را درگیر کرده است. اینکه فشار بیاورد و امتیاز بگیرد؛ و اینکه فشار او، به ضربه متقابل و بزرگتری از سوی ایران بینجامد. کانون محاسبه ترامپ و تیم او این است که چگونه میتواند فشار بیاورد/ ضربه بزند و امتیاز بگیرد، بیآنکه ضربه جدیدی بخورد و هزینه تازهای بپردازد؟
مسیر رفت و برگشتی و ترکیبی «فشار/تهدید/ مذاکره»، شگرد همیشگی او در مقابل کشورها بوده است. گاهی جواب داده و گاهی نتیجه عکس گرفته؛ و هرجا نتیجه بر خلاف محاسبه شده، ترامپ پا پس کشیده است. بنابراین، نباید در مذاکرات، اِدراک و ارزیابی نادرستی به ترامپ منتقل شود؛ مبنی بر اینکه: طرف ایرانی، برای نیازهایش و از سر ضعف و نگرانی، مذاکره و چانهزنی میکند؛ پس میشود او را تحت فشار گذاشت، و حتی تهدید را به نقطه عملیات رساند و زهرچشم گرفت. به نظر میرسد با وجود برخی خطاها، مجموعاً پیام قدرتمندی در روند تبادل پیام در این ده روز به دشمن منتقل شده است.
از طرف دیگر، باید پیشاپیش، تهدیدهای معتبر عملیاتی را در مقابل تهدید دشمن روی میز گذاشت. ترامپ و دولتش (و سیاستمداران آمریکا/ شرکای منطقهای واشنگتن) باید یقین کنند که ایران و متحدانش، گزینههای عملیاتی دردناکتری را آماده دارند که مثلاً میتواند انسداد بابالمندب را به تنگه هرمز علاوه کند، یا ترانزیت نفت و انرژی و کالا را فلج کند.
وضعیت تنگه هرمز هرگز به قبل از جنگ برنمیگردد
گزارش رسانهها حاکی از این است که پس از نقض آتشبس توسط ترامپ و واکنش متقابل ایران در قالب اعلام ممنوعیت مجدد تردد، تردد کشتیها در تنگه هرمز کاملاً متوقف شده است. به گزارش بلومبرگ «هیچ کشتی روز یکشنبه از تنگه هرمز عبور نکرد».
دیروز سیانان گزارش داد: در کمتر از یک روز، وضعیت تنگه هرمز از بازگشایی کامل به انسداد تغییر کرد. ترامپ روز جمعه از اعلام تهران درباره باز شدن تنگه استقبال کرد؛ خبری که باعث افت ۱۰ درصدی قیمت نفت شد. اما ترامپ تأکید کرد محاصره بنادر ایران ادامه دارد، و ساعاتی بعد، سپاه پاسداران از مسدود شدن دوباره تنگه خبر داد. ژنرال وسلی کلارک، فرمانده سابق ناتو درباره روند تحولات میگوید: اوضاع هرگز به حالت قبل برنمیگردد؛ چون ایران از سلاح بستن تنگه استفاده کرده است. آنها دیدند که این سلاح چقدر قدرتمند است. ایران در اینجا یک نمایش واقعی از قدرت استراتژیک خود به راه انداخت و چالشهای احتمالی فراوانی پیش روی ماست.
ارتقای توانمندی موشکی ایران در مقطع آتشبس
در حوزه برآوردهای نظامی از توانمندیهای ایران، روزنامه نیویورک تایمز به نقل از ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا گزارش داد: ایران احتمالاً همچنان به ۷۰ درصد از ذخایر موشکهای بالستیک پیش از جنگ و ۶۰ درصد از پرتابگرهای موشکی خود دسترسی دارد. در زمان اجرای آتشبس دو هفتهای، تهران تنها به حدود نیمی از پرتابگرهای موشکی دسترسی داشت. ایران از آن زمان حدود ۱۰۰ پرتابگر دیگر را از زیرزمین خارج کرده و شمار پرتابگرهای عملیاتی خود را افزایش داده است. ایران در تلاش است ذخایر موشکی مدفون زیر آوار حملات را بازیابی کند.
این روزنامه اضافه کرد: فقط در شش روز اول جنگ، آمریکا 3/11 میلیارد دلار صرف جنگ با ایران کرد و تخمین کلی هزینه جنگ بین ۲۵ تا ۳۵ میلیارد دلار است. یکی از بزرگترین درسهای جنگ با ایران این است که ایران خود را به عنوان یک دشمن توانمند و غافلگیرکننده در برابر ایالات متحده ثابت کرده است. پهپادهای ارزان ایران توانستهاند از شکاف سرمایهگذاریهای دفاعی آمریکا که بر راهحلهای دقیق اما گران تمرکز داشته، بهرهبرداری کنند. ترس اصلی کارشناسان دفاعی تمام شدن ذخایر رهگیرها قبل از امکان جایگزینی آنهاست.