به گزارش ایسنا، رژیم صدام  از سال‌های میانی جنگ تحمیلی، به‌ویژه از ۱۳۶۲ به بعد، به‌صورت سازمان‌یافته به استفاده از عوامل شیمیایی مانند گاز خردل و عوامل اعصاب (سارین و تابون) روی آورد. این اقدام در شرایطی صورت گرفت که ارتش رژیم بعث عراق در میدان نبرد با مقاومت نیروهای ایران مواجه شده بود و برای جبران ناتوانی‌های نظامی خود به ابزارهای غیرانسانی متوسل شد.

در ابتدا، این سلاح‌ها بیشتر در جبهه‌های نبرد علیه رزمندگان ایران به کار گرفته می‌شد، اما به‌مرور، مناطق مسکونی نیز هدف قرار گرفتند. یکی از فاجعه‌بارترین نمونه‌ها، حمله شیمیایی به شهر حلبچه در سال ۱۳۶۶ بود که هزاران غیرنظامی، از جمله زنان و کودکان، در عرض چند ساعت جان خود را از دست دادند. هرچند حلبچه در خاک عراق قرار داشت، اما این جنایت نشان‌دهنده ابعاد بی‌رحمانه سیاست شیمیایی رژیم بعث بود که علیه هر مخالف یا مانعی به کار گرفته می‌شد.

واکنش‌های بین‌المللی
در آن زمان، واکنش جامعه جهانی، به‌ویژه نهادهایی مانند سازمان ملل متحد، با انتقادهای فراوانی مواجه شد. اگرچه گزارش‌هایی از استفاده عراق از سلاح‌های شیمیایی منتشر شد، اما اقدامات عملی و بازدارنده جدی علیه بغداد صورت نگرفت. برخی قدرت‌های جهانی نیز به‌طور غیرمستقیم متهم به چشم‌پوشی یا حتی کمک به برنامه‌های تسلیحاتی عراق شدند.

پیامدهای انسانی و زیست‌محیطی
استفاده از این سلاح‌ها باعث شهادت و مصدومیت ده‌ها هزار نفر از نیروهای ایرانی و غیرنظامیان شد. بسیاری از جانبازان شیمیایی تا سال‌ها و حتی دهه‌ها بعد با عوارضی چون بیماری‌های تنفسی، مشکلات پوستی، آسیب‌های چشمی و اختلالات روانی دست‌وپنجه نرم کردند. این حملات همچنین اثرات مخربی بر محیط زیست مناطق آلوده برجای گذاشت.

کاربرد سلاح‌های شیمیایی توسط رژیم بعث عراق نه‌تنها یک تاکتیک نظامی، بلکه نشانه‌ای از عبور از همه خطوط قرمز انسانی و حقوقی بود. این رویداد، امروز نیز به‌عنوان نمادی از مظلومیت قربانیان و ضرورت مقابله جهانی با سلاح‌های کشتار جمعی مورد توجه قرار دارد؛ هشداری تاریخی که نباید فراموش شود.

بی‌توجهی محافل بین‌المللی در مورد نقض قوانین منع استفاده از سلاح‌های شیمیایی به دلیل تمایل موجود برای حمایت از رژیم عراق با هدف غلبه این کشور بر ایران، وضعیت غیرقابل تحملی را به وجود آورد. در واقع تلفات ناشی از به‌کارگیری این سلاح‌ها و تأثیرات روانی آن، قدرت دفاعی ایران را تحت تأثیر قرار داده بود.

عراق با درکی که از این مسأله داشت، در عملیات «بدر»، بیش از گذشته از سلاح‌های شیمیایی استفاده کرد، به طوری که تنها در طول مدت پنج روز (از ۲۲ تا ۲۷ اسفند ۶۳) بیش از ۳۰ مورد از انواع سلاح‌های شیمیایی را مورد استفاده قرار داد.

ابعاد گسترده ناشی از استفاده عراق از سلاح‌های شیمیایی، به تدریج توجه افکار عمومی را به خود معطوف کرد تا این که دبیرکل وقت سازمان ملل متحد نیز پس از دیدار با نمایندگان ایران و عراق، استفاده از سلاح‌های شیمیایی را محکوم کرد.

سرانجام شورای امنیت طی بیانیه‌ای و با اجتناب از صدور قطعنامه، در ششم اردیبهشت سال ۱۳۶۴ برابر با ۲۵ آوریل ۱۹۸۵ کاربرد سلاح‌های شیمیایی توسط عراق را محکوم کرد.

انتهای پیام