فاش نیوز - مطلب پیش رو پاسخ و نقدی است در خصوص اتفاق ایرانمال و اجتماع دنبالکنندگان یک اینفلوئنسر که توسط برخی رسانهها به آن پرداخته شده و نظرات کارشناسان علوم اجتماعی را هم در پی داشته است. تحلیلها و دادههای غیرواقع به خورد جامعه دادن، یا به رخکشیدن اغراض و افکار شبهعلمی با مشتی کلمات بهظاهر دانشگاهی، فقدان سنخیت میان جزء و نسبت آن به کل، اینها بخشی از ابهامات و شبهات و نقدی است که پیرامون این موضوع وارد است.
در بیان تحلیل و دلایل و علل این اتفاق میخواهند یک اجتماع و اتفاق محدود و جمع اتفاقی را بر دنیای واقعی غالب و مسلط جلوه دهند، در این دیدگاه میخواهند اصل فرهنگ و سنت و قانون و نظام ایدئولوژی یک جامعه را با رفتارهای عدهای که نطفهٔ فکریشان تقلید از الگوهای سطحی و مجازی است را مقایسه و ارزیابی کنند!
آیا جامعه متنوع و متکثر فرهنگی ایران با تاریخ و جغرافیای واحد، بهویژه اعتقادات و ارزشهای دینی را میتوان با یک پدیده کوچک و زودگذر و هیجانی اجتماعی مقایسه کرد؟ گویا صاحبان این انگارههای میخواهند کل فرهنگ و ساختارهای اجتماعی و نهادهای رسمی را با رفتار یک اینفلوئنسر و دنبالکنندگانش مقایسه نابجا کنند. جای بسی تعجب و شگفتی است که بخواهیم اینگونه خردهرفتارهای مجازی را با وقایع اجتماعی مورد نقد قرار داده و طبق خواسته خود به نتیجهای از پیش تعیین شده برسیم.
آیا اجتماع و بروز رفتارهای احساسی و هیجانی عدهای با چاشنی و مظاهر سطحی در بستر مجازی میتواند نشان از فروپاشی بنیانهای اجتماعی باشد؟ البته تغییرات فرهنگی و فکری و تبدیل آن به ابتذال در بستر فضای مجازی یا واقعی باید موردتوجه و حساسیت کارگزاران فرهنگی باشد. آرا و نظرات خواص و نخبگان و رسانهها نسبت به پدیدههای اجتماعی باید بهگونهای باشد که موجب القای یأس و انفعال در جامعه نشود. بیان علت و معلول و نتیجهگیری دلخواه نویسنده، خود بزرگترین شوک و تشکیک را به جامعه وارد میکند.
شیوه مقابله با هجوم فرهنگی و دنیای مجازی و حواشی آن را باید کلان و عمیق دید. تحلیلها و دادههای برخی کارشناسان علوم اجتماعی چنین است که میخواهند وانمود کنند که در ایران همه برخوردها با پدیدهها و مظاهر جدید رفتاری و اجتماعی، چه در بستر مجازی و چه در محیط بیرونی صرفاً بر اساس تصمیمات انتظامی و سیاسی شکل میگیرد. البته چهبسا رهاسازی و بیقید بودن رفتارهای ناهنجار، بدون مداخله قانونی و موازین عرفی و شرعی، جامعه و نسل آینده را به مخاطره خواهد انداخت. بنابراین هر تصمیم صحیح انتظامی و قضایی را نباید به دیده تهدید و متهم به برخورد قهری کرد. کلونیهایی که در بستر مجازی شکل میگیرند اگر ساختارشکن و در مسیر هویتسازی جعلی و با اغراض سیاسی و تخریب فرهنگی باشد باید همواره مورد رصد و هدف آفندی دستگاههای امنیتی و اطلاعاتی باشند. آیا برخوردهای قهری و انتظامی کشورهای بهاصطلاح مترقی و حقوق بشری غربی در مراکز علمی و دانشگاهی و سرکوب آنان را ندیدهاید؟ آنها برای مخاطبان و کاربران فضای مجازی محدودیتهای قانونی و سنی وضع میکنند ولیکن در اینجا صاحبنظران فقط به ارائه تحلیل و دادههایی میپردازند تا شیون وامصیبتا سر دهند و خود را پشت حرفهای شیک و پرداختشده دانشگاهی پنهان کنند. اشکال و ایراد دیگری که بر این افکار و نظرات و رسانههای واداده وارد است نشاندادن ضعف و شلشدن در برابر رفتارها و مظاهر و تبلیغات کسانی است که میخواهند از آب گلآلود ماهی بگیرند و جامعه را تهی و واداده جلوه دهند.
باید ضمن توجه به تهدیدات از ظرفیتهای فرهنگی و دینی و سنن ملی و اسلامی غفلت نکنیم و سرمایههای اجتماعی خود یعنی فرزندان و نسل آینده را با آگاهی و تقویت بنیانهای خانواده و احیاء حیات طیبه و فطرت پاک انسانی، آنها را از مخاطرات و وسوسههای شیطانی مصون و سالم نگاه داریم. اکنون که در عرصه نبرد هویتی و ذاتی و در میدان و جنگ سخت و شناختی با دشمنان قرار داریم زیباترین الگو از حیات طیبه و زندگی جمعی بر پایه فطرت انسانی، همین معجزه مردم مبعوث شده در تجمعات انقلابی و اسلامی و ملی است و باید در بسط و گسترش این الگو و آموزش و تربیت این زیست فرهنگی و جمعی در همه ابعاد کوشا باشیم و آن را در دروس اجتماعی و حافظه تاریخی خود برای آیندگان به ودیعه بگذاریم.
توصیه بنده بهعنوان یک معلم به دلسوزان تعلیموتربیت و کارشناسان و صاحبنظران علوم اجتماعی این است که بر روی داشتههای تمدنی و تاریخی و فرهنگی و جمعی خودمان و آثار آنها بیشتر توجه کنیم. آنچه در اتفاق ایران مال و یا مشابه آن رخ داده و میدهد؛ مانند کف و حباب روی آب است و آنچه در آثار و برکات خرد جمعی و اجتماعات دینی و ملی ما جلوهگری میکند همه نشان از کرامت و عزتنفس انسانی و برخاسته از منابع اصیل و ریشهداری چون ادبیات کهن و شعر و آئینهای مذهبی مانند نماز و ادعیه و زیارات و توکل و توسل است. والسلام
|| رحمان الهی