
فاش نیوز - درس ۳۰ تیر و ۲۸ مرداد؛ نقش حضور مردم در سرنوشت یک ملت؛ دعوت به تخلیه خیابان؛ نسخه دشمن است! تاریخ معاصر ایران، دو صحنه ماندگار را در فاصله تنها سیزده ماه از یکدیگر به ثبت رسانده است؛ ۳۰ تیر ۱۳۳۱ تا ۲۸ مرداد ۱۳۳۲.
در ۳۰ تیر ۱۳۳۱، پس از استعفای دکتر محمد مصدق و انتصاب احمد قوام به نخستوزیری، موج گستردهای از اعتراضات مردمی در تهران و دیگر شهرها شکل گرفت. اقشار مختلف مردم، بازاریان، دانشجویان، نیروهای سیاسی و مذهبی به خیابانها آمدند و با وجود برخوردهای خونین، از مطالبه خود عقبنشینی نکردند. سرانجام، فشار افکار عمومی و استمرار حضور مردم، شاه را ناگزیر ساخت قوام را برکنار و بار دیگر دکتر مصدق را به نخستوزیری بازگرداند. ۳۰ تیر به نمادی از تأثیر حضور مردم در تغییر معادلات سیاسی تبدیل شد.
اما تنها یک سال بعد، در ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، صحنهای متفاوت رقم خورد. در روزهای منتهی به کودتای آمریکاییِ ۲۸ مرداد و سرنگونی دولت مصدق، پس از دیدار لوی هندرسون سفیر آمریکا با دکتر مصدق و هشدار او درباره ناامنی خیابانها و احتمال خروج اتباع آمریکایی، دولت از ادامه تجمعات خیابانی جلوگیری کرد و هواداران خود را به ترک خیابانها فراخواند و در حالی که شعبان بیمخها و مخالفان دولت با سازماندهی گسترده در میدان حضور یافتند، خیابان از حضور مؤثر حامیان دولت خالی ماند و کودتا به سرانجام رسید.
بنابراین دولت مصدق در لحظات سرنوشتساز، از پشتوانه خیابانی مردمی که در ۳۰ تیر از آن برخوردار بود، بیبهره ماند و کودتاچیان به پیروزی رسیدند.
این دو رویداد تاریخی، یک درس مهم را یادآور میشوند: حضور آگاهانه و بهموقع مردم در صحنه، میتواند ضامن حفظ یک نظام سیاسی باشد و فقدان همان حضور، در بزنگاههای تاریخی، میتواند مسیر حوادث را دگرگون سازد.
از این رو هر صدایی که در راستای خالی کردن خیابانها از حضور مردم شنیده شود، مشکوک است و بنا بر تجربه تاریخی، از حنجرهی کودتاچیان بیرون میآید.
بر این اساس ملت مبعوث ایران تا رسیدن به ثبات و امنیت کامل کشور که مهمترین نشانهی آن حضور علنی و امنِ امام و رهبر معظم انقلاب در انظار عمومی است، خیابانها را ترک نخواهند کرد.
|| دکتر هاشم اسدی