ابطال مصوبات کمک‌معیشت جانبازان در دیوان عدالت

فاش نیوز - هیئت عمومی دیوان عدالت اداری با استناد به مُر قانون که جامعه ایثارگری مستحق دریافت کمک‌معیشت ماهانه هستند رأی به ابطال مصوبات تعیین کمک‌معیشت بر اساس درصد جانبازی و میزان حضور در جبهه داد.
هیئت عمومی دیوان عدالت اداری با استناد به قانون مبنی بر اینکه جامعه هدف (جانبازان و رزمندگان) به‌صورت علی‌الاطلاق و صرف‌نظر از درصد ازکارافتادگی (در ارتباط با جانبازان) و نوع حضور در جبهه (داوطلب یا وظیفه) و میزان آن (در خصوص رزمندگان) مستحق دریافت کمک‌معیشت ماهانه هستند رأی به ابطال مصوبات بر مبنای تعیین کمک‌معیشت بر اساس درصد جانبازی و میزان حضور در جبهه داد و مصوبه مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ از تاریخ صدور زای ابطال می‌شود.
بر اساس این گزارش، در گردش کار درخواست آمده است: در خصوص ابطال مصوبات تعیین کمک‌معیشت بر اساس درصد جانبازی و میزان حضور در جبهه تقاضای ابطال مواد مذکور در تصویب‌نامه هیئت وزیران از جهت مغایرت با قانون و خارج از حدود صلاحیت بودن مرجع وضع‌کننده آن از تاریخ تصویب مورد استدعا است.
همچنین دولت بر مبنای مر قانون، موظّف است اعتبار لازم به‌منظور تأمین حداقل معیشت گروه‌های ذیل در این حکم که فاقد شغل یا درآمد باشند را پیش‌بینی و حداقل حقوق کارکنان دولت را به آنان جهت پرداخت در بودجه‌های سنواتی درج و در اختیار دستگاه‌های مربوطه قرار دهد.
بنیاد شهید و امور ایثارگران و ستاد کل نیروهای مسلّح و سازمان بهزیستی کشور نیز مکلف‌اند در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به جانبازان و آزادگان معسر غیر حالت اشتغال فاقد شغل و درآمد کمک‌معیشت ماهانه که میزان آن چهارچوب آیین‌نامه اجرایی مصوّب هیئت وزیران تعیین می‌شود پرداخت نمایند.
رأی هیئت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال مصوبات "تعیین کمک‌معیشت بر اساس درصد جانبازی و میزان حضور در جبهه" به شرح زیر است:
ابطال مصوبات تعیین کمک‌معیشت بر اساس درصد جانبازی و میزان حضور در جبهه
تاریخ دادنامه: ۱۴۰۵/۳/۲۶
شماره دادنامه: ۱۴۰۵۳۱۳۹۰۰۰۰۷۵۱۶۹۴
شماره پرونده: ۰۴۰۰۵۱۰
مرجع رسیدگی: هیئت عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای حسین صفرپور
طرف شکایت: هیئت وزیران
موضوع شکایت و خواسته:
۱ - ابطال ماده ۶ از آیین‌نامه اجرایی بند (ب ـ یک) تبصره ۱۲ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ ه - مورخ ۱۴۰۲/۳/۲۴ هیئت وزیران)
۲ - ابطال بند یک ذیل ماده ۶ از آیین‌نامه اجرایی بند (ب) تبصره ۱۵ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۶۰۱۴۳/ت ۶۲۶۳۵ ه - مورخ ۱۴۰۳/۴/۱۳ هیئت وزیران)
گردش کار: شاکی به‌موجب دادخواستی ابطال ماده ۶ از آیین‌نامه اجرایی بند (ب ـ یک) تبصره ۱۲ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ ه - مورخ ۱۴۰۲/۳/۲۴ هیئت وزیران) و ابطال بند یک ذیل ماده ۶ از آیین‌نامه اجرایی بند (ب) تبصره ۱۵ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۶۰۱۴۳/ت ۶۲۶۳۵ ه - مورخ ۱۴۰۳/۴/۱۳ هیئت وزیران) را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:
به‌موجب جزء (۲) بند (ب) ماده ۸۸ قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران که حکم و مفاد آن در قانون برنامه هفتم پیشرفت نیز تنفیذ شده است قانون‌گذار رزمندگان دارای شش ماه سابقه حضور در جبهه را مشمول مقرره کمک‌معیشت قرار داده است و تفکیکی بین رزمندگان داوطلب و غیرداوطلب قائل نشده است از طرفی مقنّن به‌موجب بند (ب) تبصره ۱۲ قانون بودجه سال ۱۴۰۲ و بند (ب) تبصره ۱۵ قانون بودجه سال ۱۴۰۳ نیز صرفاً از عنوان رزمندگان معسر فاقد شغل و درآمد استفاده کرده است و محدودیتی از نظر داوطلبانه و غیرداوطلبانه و میزان سابقه حضور در جبهه (ماه) مقرّر نکرده است.
لکن هیئت وزیران در ماده ۶ مصوبه شماره ۶۰۱۴۳/ت ۶۲۶۳۵ ه - مورخ ۱۴۰۳/۴/۱۳ موضوع آیین‌نامه اجرایی بند ب تبصره ۱۵ قانون بودجه سال ۱۴۰۳ و مصوبه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ ه - مورخ ۱۴۰۲/۳/۲۴ موضوع آیین‌نامه اجرایی بند (ب ـ یک) تبصره ۱۲ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور بین رزمندگان داوطلب و وظیفه تفکیک قائل شده است و از طرفی مدت‌زمان حضور در جبهه نیز تعیین نموده است که این موضوع در مغایرت صریح با جزء (۲) بند (ب) ماده ۸۸ قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و تبصره ۱۲ و ۱۵ قوانین بودجه سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۲ است که تفکیک و تبعیضی دراین‌خصوص از سوی قانون‌گذار صورت نگرفته است.
لذا در راستای مقرّرات حاکم بر مواد ۱۲ و ۱۳ و ۸۴ قانون دیوان عدالت اداری تقاضای ابطال مواد مذکور در تصویب‌نامه هیئت وزیران از جهت مغایرت با قانون و خارج از حدود صلاحیت بودن مرجع وضع‌کننده آن از تاریخ تصویب مورد استدعا است.
متن مصوبه‌های مورد شکایت به شرح زیر است:
الف: مصوبه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ ه - مورخ ۱۴۰۲/۳/۲۴ هیئت وزیران
بنیاد شهید و امور ایثارگران - وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی - سازمان برنامه‌وبودجه کشور - وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
هیئت وزیران در جلسه ۱۴۰۲/۳/۱۷ به پیشنهاد مشترک شماره ۴۰۰/۰۲/۴۷۵۰۴ مورخ ۱۴۰۲/۲/۱۰ بنیاد شهید و امور ایثارگران، سازمان برنامه‌وبودجه کشور و ستاد کل نیروهای مسلح و در اجرای بخشی از بند (ب) تبصره (۱۲) ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور، آیین‌نامه اجرایی بند مذکور را به شرح زیر تصویب کرد:
 آیین‌نامه اجرایی بند (ب ـ یک) تبصره (۱۲) ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور
ماده ۶ - کمک‌معیشت پرداختی به مشمولین بر اساس جدول زیر تعیین خواهد شد.
مشمولین - دهک‌های ۱ تا ۴ - دهک‌های ۵ تا ۷
جانبازان و آزادگان (با احتساب درصد جانبازی) زیر (۲۵%) درصد و افراد تحت تکفّل جانبازان متوفّی زیر (۲۵%) درصد - ۵۶/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۵۰/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
جانبازان و آزادگان (با احتساب درصد جانبازی) (۲۵%) درصد و بالاتر و افراد تحت تکفّل جانبازان متوفّی بالای (۲۵%) درصد - ۶۵/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۶۰/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
رزمندگان داوطلب (۶) تا (۱۲) ماه و رزمندگان وظیفه (۱۲) تا (۱۸) ماه - ۵۴/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۵۰/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
رزمندگان داوطلب (۱۲) ماه و بالاتر و رزمندگان وظیفه بالاتر از (۱۸) ماه - ۵۶/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۵۲/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
- معاون اول رئیس‌جمهور
ب: مصوبه شماره ۶۰۱۴۳/ت ۶۲۶۳۵ ه - مورخ ۱۴۰۳/۴/۱۳ هیئت وزیران
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی - وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح - بنیاد شهید و امور ایثارگران - سازمان بهزیستی کشور
هیئت وزیران در جلسه ۱۴۰۳/۴/۱۰ به پیشنهاد بنیاد شهید و امور ایثارگران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و سازمان بهزیستی کشور و به استناد بند (ب) تبصره (۱۵) ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور، آیین‌نامه اجرایی بند مذکور را به شرح زیر تصویب کرد.
 آیین‌نامه اجرایی بند (ب) تبصره (۱۵) ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور
ماده ۶ - کمک‌معیشت پرداختی به مشمولان بر اساس جداول زیر تعیین خواهد شد: 
۱ - میزان کمک‌معیشت جانبازان و ایثارگران مشمول: 
مشمولان - دهک‌های (یک) تا (۴) - دهک‌های (۵) تا (۷) - دهک‌های بالاتر و سایرین
جانبازان زیر (۲۵%) درصد و آزادگان و افراد تحت تکفّل جانبازان زیر (۲۵%) درصد - ۶۴/۰۰۰/۰۰۰ریال - ۵۷/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۴۵/۰۰۰/۰۰۰۰ ریال.
جانبازان بالای (۲۵%) درصد و آزادگان و افراد تحت تکفّل جانبازان بالای (۲۵%) درصد - ۷۴/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۶۸/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۴۵/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
رزمندگان داوطلب تا (۱۲) ماه و رزمندگان وظیفه تا (۱۸) ماه - ۶۱/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۵۷/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۴۵/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
رزمندگان داوطلب (۱۲) ماه و بالاتر و رزمندگان وظیفه (۱۸) ماه و بالاتر - ۶۴/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۵۹/۰۰۰/۰۰۰ ریال - ۴۵/۰۰۰/۰۰۰ ریال.
- معاون اول رئیس‌جمهور
در پاسخ به شکایت مذکور، معاون امور حقوقی دولت (حوزه معاونت حقوقی رئیس‌جمهور) به‌موجب لایحه شماره ۵۷۳۶۱/۷۱۵۲۵ مورخ ۱۴۰۴/۵/۸ توضیح داده است که: 
 ۱. به‌موجب بند (ب) ماده (۸۸) قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، دولت موظّف شد اعتبار لازم را به‌منظور تأمین حداقل معیشت برخی گروه‌ها و از جمله، رزمندگان با حداقل شش ماه حضور در جبهه که فاقد شغل یا درآمد باشند، پیش‌بینی و حداقل حقوق کارکنان دولت را به آنان جهت پرداخت در بودجه‌های سنواتی درج و در اختیار دستگاه‌های مربوطه قرار دهد. حکم مزبور به‌موجب جزء (۲) بند (ت) ماده (۳۱) قانون برنامه پنج‌ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران تنفیذ شده است.
۲. با عنایت به‌حکم مقرّر در بند (ب) ماده (۸۸) قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران که پرداخت کمک‌معیشت ماهانه به گروه‌های مندرج در این بند و از جمله، رزمندگان با حداقل شش ماه حضور در جبهه که فاقد شغل یا درآمد باشند را تابع اعتبارات مقرّر در بودجه‌های سنواتی نمود.
قانون‌گذار در بند (ب) تبصره (۱۲) قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور مقرّر داشت: «بنیاد شهید و امور ایثارگران و ستاد کل نیروهای مسلح و سازمان بهزیستی کشور مکلف‌اند در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به جانبازان و آزادگان مُعسر غیر حالت اشتغال فاقد شغل و درآمد که بر اساس قوانین نیروهای مسلح مشمول دریافت حقوق وظیفه نمی‌باشند، افراد تحت تکفّل قانونی جانبازان متوفی فاقد شغل و درآمد و رزمندگان مُعسر فاقد شغل و درآمد و معلولان شدید و خیلی شدید و فاقد شغل و درآمد که بر اساس آزمون ارزیابی وسع مبتنی بر پایگاه اطّلاعات رفاه ایرانیان در دهک‌های درآمدی (یک) تا (۷) قرار دارند با اولویت دهک‌های درآمدی پایین‌تر، کمک‌معیشت ماهانه که میزان آن در چهارچوب آیین‌نامه اجرایی مصوّب هیئت وزیران تعیین می‌شود، پرداخت نمایند.»
همچنین در بند (ب) تبصره (۱۵) قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور مقرّر داشت: «بنیاد شهید و امور ایثارگران، سازمان بهزیستی کشور و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح مکلف‌اند در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به جانبازان و آزادگان مُعسر غیر حالت اشتغال فاقد شغل و درآمد که بر اساس قوانین نیروهای مسلح مشمول دریافت حقوق وظیفه نمی‌باشند، افراد تحت تکفّل قانونی جانبازان متوفی فاقد شغل و درآمد و رزمندگان مُعسر فاقد شغل و درآمد و معلولان شدید و خیلی شدید و فاقد شغل و درآمد، با انجام آزمون وسع و توجّه به دهک‌های درآمدی کمک‌معیشت ماهانه که میزان آن در چهارچوب آیین‌نامه اجرائی مصوّب هیئت وزیران تعیین می‌شود، پرداخت نمایند.»
بااین‌وصف، قانون‌گذار در قوانین بودجه سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۲ اولاً پرداخت کمک‌معیشت ماهانه به رزمندگان مُعسر فاقد شغل و درآمد را در چهارچوب حکم مندرج در بند (ب) ماده (۸۸) قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مورد شناسایی قرارداد؛ ثانیاً، پرداخت کمک مزبور را در سقف اعتبارات مصوّب مربوط امکان‌پذیر دانست و ثالثاً، تعیین میزان آن را در چهارچوب آیین‌نامه اجرایی مصوّب هیئت وزیران دانست.
۳. براین‌اساس، در ماده (۶) آیین‌نامه اجرایی بند (ب ـ یک) تبصره (۱۲) قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ مورخ ۱۴۰۲/۳/۱۴ هیئت وزیران)، دولت ضمن این که اصل پرداخت کمک‌معیشت ماهانه به کلّیه رزمندگانی که در دهک‌های درآمدی پایین‌تر از دهک (۷) قرار دارند را در چهارچوب حکم مقرّر در قانون بودجه مورد شناسایی قرارداد، باتوجه‌به سقف اعتبارات مصوّب مربوط، پرداخت آن را تابعی از نوع حضور رزمنده در جبهه (داوطلب و وظیفه) و مدّت حضور در جبهه قرارداد که قطع‌نظر از این که این امر افاده اِعمال تبعیض ناروا نمی‌نماید، در چهارچوب صلاحیتی بوده که قانون‌گذار دررابطه‌با تعیین میزان پرداخت کمک‌معیشت ماهانه در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به هیئت وزیران داده بود.
مشابه مصوبه فوق، در ماده (۶) آیین‌نامه اجرایی بند (ب) تبصره (۱۵) ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۶۰۱۴۳/ت ۶۲۶۳۵ ه - مورخ ۱۴۰۳/۴/۱۳ هیئت وزیران) هم دولت در چهارچوب صلاحیتی که قانون‌گذار دررابطه‌با تعیین میزان پرداخت کمک‌معیشت ماهانه در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به هیئت وزیران داده بود، پرداخت کمک‌معیشت ماهانه را بسته به نوع حضور رزمنده در جبهه (داوطلب و وظیفه) و مدّت حضور در جبهه مقرّر داشت.
 بنابراین در مصوبات مورد شکایت، اصل پرداخت کمک‌معیشت ماهانه به رزمندگان معسر فاقد شغل و درآمد که موضوع حکم قانون‌گذار بوده، به اجرا گذاشته شده و صرفاً با رعایت سقف اعتبارات مصوّب در بودجه‌های سنواتی، ضوابط اجرایی پرداخت کمک‌معیشت ماهانه در چهارچوب صلاحیتی که قانون‌گذار به هیئت وزیران داده بود، تعیین شد و ازاین‌رو، رسیدگی به درخواست ابطال این ضوابط که شاکی خود نیز در دادخواست نتوانسته به ناروا بودن آن اِذعان نماید، بلاوجه است و هیچ مغایرتی با حکم قانون‌گذار هم ندارد.
 ۴. شایان‌ذکر است که در جزء (۲) بند (پ) تبصره (۱۲) قانون بودجه سال ۱۴۰۴ کل کشور نیز بنیاد شهید و امور ایثارگران، سازمان بهزیستی کشور و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح مکلّف شده‌اند در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به جانبازان و آزادگان مُعسر غیر حالت اشتغال فاقد شغل و درآمد که بر اساس قوانین نیروهای مسلح مشمول دریافت حقوق وظیفه نمی‌باشند.
 افراد تحت تکفّل قانونی جانبازان متوفی فاقد شغل و درآمد بدون آزمون وسع، رزمندگان مُعسر فاقد شغل و درآمد بر اساس تشخیص وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و معلولان شدید و خیلی شدید فاقد شغل و درآمد، با انجام آزمون وسع توسط سازمان بهزیستی کشور، کمک‌معیشت ماهانه که میزان آن در چهارچوب قوانین و مطابق آیین‌نامه اجرایی مصوّب هیئت وزیران تعیین می‌شود، پرداخت نمایند که دراین‌خصوص هیئت وزیران در بند (الف) ماده (۵) تصویب‌نامه شماره ۲۰۷۶۶۰/ت ۶۳۷۶۱ ه - مورخ ۱۴۰۳/۱۲/۲۸، باتوجه‌به اعتبارات مصوّب مربوط، «رزمندگان معسر فاقد شغل و درآمد» را فارغ از نوع حضور رزمنده در جبهه (داوطلب و وظیفه) و مدّت حضور در جبهه مشمول دریافت کمک‌معیشت موردنظر نموده است.
 بنا به‌مراتب فوق و با تأکید بر این که مصوبات معترضٌ عنه ناظر بر قوانین بودجه سنواتی سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۲ بوده و با انقضای مهلت اجرای قوانین مذکور، آثار اجرایی مقرّرات راجع به آنها نیز منتفی می‌شود، ضمن درخواست اتّخاذ تصمیم شایسته دایر بر رد شکایت مطروحه را دارد.
 هیئت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۴۰۵/۳/۲۶ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث‌وبررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.
 
رأی هیئت عمومی
 اولاً بر اساس بند (ب) ذیل ماده ۸۸ قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوّب ۱۳۹۵: «دولت موظّف است اعتبار لازم به‌منظور تأمین حداقل معیشت گروه‌های ذیل در این حکم که فاقد شغل یا درآمد باشند را پیش‌بینی و حداقل حقوق کارکنان دولت را به آنان جهت پرداخت در بودجه‌های سنواتی درج و در اختیار دستگاه‌های مربوطه قرار دهد: ۱ - جانبازان با هر میزان درصد ازکارافتادگی و آزادگان با حداقل سه ماه اسارت ۲ - رزمندگان با حداقل شش ماه حضور در جبهه و چریک‌های جنگی نامنظم (گم جن) ۳ - افراد تحت تکفّل قانونی جانبازان متوفی، آزادگان متوفی، رزمندگان متوفی (با حداقل شش ماه حضور در جبهه)»
 ثانیاً مطابق بند (ب) ذیل تبصره ۱۲ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور: «بنیاد شهید و امور ایثارگران و ستاد کل نیروهای مسلّح و سازمان بهزیستی کشور مکلف‌اند در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به جانبازان و آزادگان معسر غیر حالت اشتغال فاقد شغل و درآمد که بر اساس قوانین نیروهای مسلّح مشمول دریافت حقوق وظیفه نمی‌باشند، افراد تحت تکفّل قانونی جانبازان متوفی فاقد شغل و درآمد و رزمندگان معسر فاقد شغل و درآمد و معلولان شدید و خیلی شدید و فاقد شغل و درآمد که بر اساس آزمون ارزیابی وسع مبتنی بر پایگاه اطّلاعات رفاه ایرانیان در دهک‌های درآمدی ۱ تا ۷ قرار دارند با اولویت دهک‌های درآمدی پایین‌تر، کمک‌معیشت ماهانه که میزان آن چهارچوب آیین‌نامه اجرایی مصوّب هیئت وزیران تعیین می‌شود پرداخت نمایند.»
 ثالثاً به‌موجب بند (ب) تبصره ۱۵ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور: «بنیاد شهید و امور ایثارگران، سازمان بهزیستی کشور و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلّح مکلف‌اند در سقف اعتبارات مصوّب مربوط به جانبازان و آزادگان معسر غیر حالت اشتغال فاقد شغل و درآمد که بر اساس قوانین نیروهای مسلّح مشمول دریافت حقوق وظیفه نمی‌باشند افراد تحت تکفّل قانونی جانبازان متوفی فاقد شغل و درآمد و رزمندگان معسر فاقد شغل و درآمد و معلولان شدید و خیلی شدید و فاقد شغل و درآمد با انجام آزمون وسع و توجّه به دهک‌های درآمدی کمک‌معیشت ماهانه که میزان آن در چهارچوب آیین‌نامه اجرایی مصوّب هیئت وزیران تعیین می‌شود، پرداخت نمایند.»
 بنابراین مستفاد از احکام قانونی مذکور این است که جامعه هدف (جانبازان و رزمندگان) به‌صورت علی‌الاطلاق و صرف‌نظر از درصد ازکارافتادگی (در ارتباط با جانبازان) و نوع حضور در جبهه (داوطلب یا وظیفه) و میزان آن (در خصوص رزمندگان) مستحق دریافت کمک‌معیشت ماهانه هستند و با عنایت به‌مراتب مذکور و صرف‌نظر از این که پیش‌ازاین هیئت تخصّصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص درخواست ابطال کل آیین‌نامه اجرایی بند (ب -۱) تبصره ۱۲ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ ه - مورخ ۱۴۰۲/۳/۲۴هیئت وزیران) به‌موجب دادنامه شماره ۱۴۰۲۳۱۳۹۰۰۰۳۲۲۶۴۸۸ مورخ ۱۴۰۲/۱۲/۱۲ و ازاین‌حیث که شکایت ناظر بر اعتراض به دهک‌بندی مشمولان بوده رأی به رد شکایت صادر کرده و باملاحظه دادخواست تقدیمی و استدلال مندرج در رأی اخیرالذکر، درخواست کنونی ناظر به موضوعی متفاوت از شکایت پیشین است و ازاین‌رو شکایت مطرح شده از اعتبار امر مختوم برخوردار نیست؛ 
 نظر به این که ماده ۶ آیین‌نامه اجرایی بند (ب -۱) تبصره ۱۲ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۲ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۵۰۰۴۳/ت ۶۱۲۴۶ ه - مورخ ۱۴۰۲/۳/۲۴ هیئت وزیران) و بند ۱ ذیل ماده ۶ آیین‌نامه اجرایی بند (ب) تبصره ماده ۱۵ ماده‌واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۳ کل کشور (موضوع تصویب‌نامه شماره ۶۰۱۴۳/ت ۶۲۶۳۵ ه - مورخ ۱۴۰۳/۴/۱۳ هیئت وزیران) که پیرامون مبالغ پرداختی به جانبازان با لحاظ میزان ازکارافتادگی آنان قائل به تفاوت شده و در مورد رزمندگان نیز میان رزمنده داوطلب و وظیفه تفکیک نموده و از طرفی میزان حضور در جبهه را در تعیین مبلغ کمک‌معیشت دخیل دانسته است خارج از حدود اختیار مرجع وضع آن و خلاف قوانین پیش‌گفته است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ از تاریخ صدور ابطال می‌شود. این رأی بر اساس ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوّب۱۴۰۲/۲/۱۰) در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است.
 رئیس هیئت عمومی دیوان عدالت اداری - احمدرضا عابدی