تحول رفتار عراق در قبال ایران

فاش نیوز - روابط جمهوری اسلامی ایران و جمهوری عراق همواره تحت تأثیر تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی، به ویژه مسائل امنیتی، هسته‌ای و نقش رژیم صهیونیستی بوده است. این یادداشت به بررسی تغییر رفتار دولت و مردم عراق نسبت به ایران، پیش و پس از حمله رژیم تروریستی به ایران می‌پردازد. این تحلیل بر جزئیاتی مانند ترور فرماندهان و دانشمندان هسته‌ای ایران، حملات به تأسیسات هسته‌ای، و واکنش‌های اجتماعی و سیاسی در عراق تمرکز دارد.

رفتار دولت و مردم عراق پیش از حمله رژیم کودک کش صهیونی به ایران؛

روابط سیاسی و امنیتی
دولت عراق پس از سقوط صدام، به‌ویژه از سال ۲۰۰۳ به بعد، سیاست نزدیکی و همکاری با ایران را در پیش گرفت. این همکاری‌ها در مقابله با داعش و مسائل امنیتی منطقه‌ای نمود یافت. نگرش دولت عراق نسبت به برنامه هسته‌ای ایران عمدتاً محتاطانه و مبتنی بر اصل عدم مداخله بود. عراق تلاش می‌کرد روابط خود با ایران را حفظ کند و از تبدیل شدن به عرصه رقابت قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای پرهیز نماید. در موضوع ترور دانشمندان هسته‌ای و فرماندهان ایرانی، دولت عراق معمولاً موضع رسمی خاصی اتخاذ نمی‌کرد و بیشتر بر بی‌طرفی و حفظ ثبات داخلی تأکید داشت.

رویکرد اجتماعی و مردمی
مردم عراق، به‌ویژه شیعیان و گروه‌های مقاومت، به دلیل اشتراکات مذهبی و تاریخی، عموماً نگاهی مثبت به ایران داشتند. با این حال، بخشی از جامعه عراق نسبت به نفوذ ایران در کشورشان حساسیت‌هایی نشان می‌دادند. در قبال ترورهای هسته‌ای و حملات اسرائیل به منافع ایران، واکنش‌های مردمی عمدتاً محدود به بیانیه‌های گروه‌های مقاومت و برخی تجمعات اعتراضی بود و موج گسترده‌ای از اعتراضات مردمی مشاهده نمی‌شد.

حمله رژیم صهیونیستی به ایران و تغییر رفتار دولت و مردم عراق؛

واکنش دولت عراق
دولت عراق بلافاصله پس از حمله رژیم اشغالگر قدس به ایران، این اقدام را به شدت محکوم کرد و آن را نقض آشکار قوانین بین‌المللی و تهدیدی برای امنیت منطقه دانست. دولت عراق به صراحت اعلام کرد که اجازه استفاده از خاک، آب‌ها و حریم هوایی خود برای حمله به ایران را به هیچ کشوری، از جمله اسرائیل، نمی‌دهد و این اقدام را نقض حاکمیت ملی خود دانست. عراق از طریق وزارت خارجه و نمایندگی خود در سازمان ملل، اقدامات عملی برای مقابله با نقض حاکمیت توسط رژیم صهیونیستی انجام داد و از جامعه جهانی خواستار توقف این تجاوزات شد.

واکنش مراجع دینی و شخصیت‌های برجسته
دفتر آیت‌الله سیستانی، مرجع عالیقدر شیعیان عراق، در بیانیه‌ای رسمی حمله رژیم اشغالگر قدس به ایران و شهادت دانشمندان، فرماندهان نظامی و مردم غیرنظامی را به شدت محکوم کرد. همچنین در این بیانیه، تهدید رهبری جمهوری اسلامی ایران نیز به شدت محکوم شده و بر پیامدهای خطرناک چنین اقداماتی برای امنیت منطقه تأکید شد. آیت‌الله سیستانی از جامعه جهانی خواست تا با فشار بر رژیم صهیونیستی، از ادامه تجاوزات جلوگیری کنند و بر ضرورت حفظ ثبات و امنیت منطقه تأکید نمود. در بیانیه‌های مراجع دینی، بر لزوم وحدت مسلمانان و حمایت از ملت ایران در برابر تجاوزات تأکید شد.

واکنش پارلمان و احزاب سیاسی
پارلمان عراق جلسه‌ای ویژه برای بررسی تجاوز اسرائیل به ایران و نقض حاکمیت عراق برگزار کرد و نخست‌وزیر عراق این حمله را تهدیدی مستقیم برای امنیت عراق و منطقه دانست. احزاب شیعه و گروه‌های مقاومت عراقی، همبستگی خود را با ایران اعلام و حمله رژیم صهیونسیتی را محکوم کردند.

واکنش مردمی
پس از حمله رژیم  صهیونسیتی به ایران، شماری از مردم عراق، به ویژه جوانان و اعضای گروه‌های مقاومت، با تجمع مقابل سفارت ایران در بغداد، حمایت خود را از ایران اعلام کردند. در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های عراقی، ویدئوهایی از خوشحالی مردم عراق از پاسخ موشکی ایران به رژیم اشغالگر  قدس منتشر شد. حمله رژیم  صهیونی به ایران باعث افزایش همبستگی میان مردم عراق و محور مقاومت شد و بسیاری از مردم و گروه‌ها، حمایت خود را از ایران و مقابله با رژیم  تروریستی ابراز کردند.

مقایسه رفتار پیش و پس از حمله  رژیم صهیونسیتی
پیش از حمله رژیم صهیونسیتی به ایران، موضع دولت عراق عمدتاً بر بی‌طرفی و همکاری‌های امنیتی محدود با ایران متمرکز بود. در آن دوره، مراجع دینی عمدتاً سکوت اختیار می‌کردند یا بیانیه‌های کلی صادر می‌نمودند، و پارلمان عراق نیز بر مسائل داخلی و منطقه‌ای تمرکز داشت. در سطح مردمی، واکنش‌ها به حملات رژیم اشغالگر قدس به منافع ایران محدود بود و برخی حساسیت‌ها نسبت به نفوذ ایران در عراق مشاهده می‌شد. گروه‌های مقاومت نیز از محور مقاومت حمایت می‌کردند.               

|| علی ملکی(کارشناس علوم سیاسی و روابط بین‌الملل)