«جعفر ول کن»! این بازی با اعداد را

فاش نیوز - آمارهای غلط جعفر قائم‌پناه در گفت‌وگوی ویژه خبری؛ وقتی آمار، جای واقعیت می‌نشیند و تریبون ملی به محل بازی با اعداد تبدیل می‌شود، دیگر نه «گفت‌وگوی ویژه» معنا دارد و نه «خبر».

جعفر قائم‌پناه در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری، تلاش می‌کند با انبوهی از عدد و رقم، این گزاره را القا کند که «دولت مردم را رها نکرده»؛ اما مشکل دقیقاً از همین‌جا آغاز می‌شود؛ آمارهایی که نه با منطق ریاضی می‌خوانند، نه با واقعیت میدانی مردم.

او از «۲۱ هزار مسکن در پنج سال» سخن می‌گوید، سپس با تقسیم و جمع‌های شتاب‌زده به عدد «۴۲۰۰ در سال» می‌رسد و ناگهان ـ بی‌هیچ توضیح روشنی ـ عدد «۵۴ هزار» را وارد معادله می‌کند؛ معادله‌ای که نه مبدا دارد، نه مقصد، و نه مخاطب می‌فهمد این جهش عددی دقیقاً از کجا آمده است. نتیجه؟ «۱۲ برابر شدن»؛ عددی بزرگ، اما بی‌پایه.

سؤال ساده اینجاست:

اگر قرار است مردم قانع شوند، چرا با آمارهای متناقض و محاسبات معلق در هوا؟

اشاره به «مسکن» و «کالابرگ» به‌عنوان «جزء زندگی مردم»، زمانی معنا دارد که این اجزا واقعاً در دسترس و مؤثر باشند، نه آنکه صرفاً در قاب تلویزیون تکرار شوند. مردم با «عددسازی» زندگی نمی‌کنند؛ با سقف بالای سر، سفره پر و ثبات اقتصادی زندگی می‌کنند.

بدتر آنکه، قائم‌پناه با ارجاع‌های مبهمی مانند «بعد از جنگ» و «بعد از ناترازی»، تلاش می‌کند ناکارآمدی امروز را در سایه دیروز پنهان کند؛ گویی مقایسه‌های تاریخی قرار است پاسخگوی فشار معیشتی اکنون باشد.

مسئله اصلی این نیست که آیا می‌شود یک‌شبه به همه مسکن داد یا نه.

مسئله این است که آمار باید دقیق باشد؛ مقایسه‌ها باید شفاف باشد و تریبون ملی نباید محل آزمون و خطای ذهنی مسئولان شود.

در نهایت باید گفت:

جعفر! ول کن این بازی با اعداد را.

مردم، بیش از هر زمان دیگر، فرق «آمار» و «واقعیت» را می‌فهمند.

|| حمیدرضا مرادی