بی‌توجهی به حقوق جانبازان معسر

فاش نیوز - در سال‌های اخیر، یکی از مصادیق آشکار بی‌توجهی به عدالت اجتماعی و حقوق بنیادین ایثارگران، وضعیت رزمندگان معسری است که پس از تأیید کمیسیون پزشکی به عنوان جانباز شناخته شده‌اند، اما همچنان تحت پوشش ستاد کل نیروهای مسلح(ساتا) باقی مانده‌اند و از حقوق قانونی بنیاد شهید محروم‌اند. این مسئله نه‌تنها نقض صریح قانون است، بلکه لطمه‌ای جدی به کرامت انسانی و معیشت جامعه‌ای است که روزی جان خود را برای دفاع از کشور در کف دست گذاشتند.

تناقض قانونی و اجرایی؛ جانباز یا رزمنده؟
طبق ماده ۸۷ قانون برنامه ششم توسعه، هر فردی که توسط کمیسیون پزشکی نیروهای مسلح به عنوان جانباز شناخته شود، باید تحت پوشش بنیاد شهید قرار گیرد و از حقوق و مزایای مصوب جانبازان بهره‌مند شود. با این حال، در عمل بسیاری از این عزیزان همچنان از ساتا حقوق دریافت می‌کنند؛ آن‌هم نه بر اساس مصوبه جانبازان، بلکه بر اساس کمک‌معیشت رزمندگان معسر که مبلغی به‌مراتب کمتر از رقم قانونی تعیین‌شده برای جانبازان است.

در حالی که قانون مبلغ ۱۰.۴۰۰.۰۰۰ تومان را به عنوان کمک‌معیشت جانبازان معسر تعیین کرده، این افراد تنها حدود ۸.۷۵۰.۰۰۰ تومان دریافت می‌کنند؛ یعنی حدود ۱.۶۵۰.۰۰۰ تومان کمتر از رقم قانونی. بنیاد شهید نیز برخلاف نص صریح قانون، از پرداخت مابه‌تفاوت خودداری کرده و حتی اقدامی برای انتقال این افراد از ساتا به بنیاد انجام نداده است.

مسئولیت بنیاد شهید و ستاد کل؛ غفلت یا تعمد؟
این کم‌کاری‌ها را نمی‌توان صرفاً به ضعف اجرایی نسبت داد. وقتی قانون به‌وضوح تکلیف را مشخص کرده و نهادهای مسئول از اجرای آن سر باز می‌زنند، باید پرسید: آیا با بی‌تفاوتی نسبت به حقوق ایثارگران، اعتماد عمومی و سرمایه اجتماعی را قربانی ملاحظات اداری کرده‌ایم؟

بنیاد شهید به‌عنوان متولی اصلی امور جانبازان، موظف است نه‌تنها حقوق قانونی آنان را پرداخت کند، بلکه با پیگیری فعال، مانع از تضییع حقوق این قشر شود. ستاد کل نیز باید با شفاف‌سازی وضعیت افراد تحت پوشش خود، زمینه انتقال آنان به بنیاد را فراهم کند. ادامه این وضعیت، مصداق بارز ناعدالتی ساختاری است که پیامدهای روانی، اجتماعی و اقتصادی آن بر زندگی جانبازان معسر و خانواده‌هایشان سنگین خواهد بود.

پیامدهای اجتماعی و انسانی
نادیده‌گرفتن حقوق جانبازان معسر، فراتر از یک تخلف اداری است. این رفتار، پیام روشنی به جامعه می‌دهد: فداکاری و ایثار، در نهایت با بی‌مهری پاسخ داده می‌شود. چنین پیامی، نه‌تنها انگیزه خدمت را در نسل‌های آینده تضعیف می‌کند، بلکه احساس بی‌عدالتی را در میان ایثارگران تقویت کرده و شکاف میان مردم و نهادهای حاکمیتی را عمیق‌تر می‌سازد.

جمع‌بندی و مطالبه
اکنون زمان آن رسیده که بنیاد شهید و ستاد کل نیروهای مسلح، با بازنگری در عملکرد خود، نسبت به اجرای دقیق قانون اقدام کنند. انتقال جانبازان معسر از ساتا به بنیاد، پرداخت مابه‌تفاوت کمک‌معیشت، و شفاف‌سازی وضعیت حقوقی این افراد، گام‌هایی ضروری برای احیای عدالت و اعتماد عمومی است.

جامعه ایثارگری، شایسته احترام، حمایت و اجرای کامل قانون است؛ نه وعده‌های بی‌سرانجام و بی‌تفاوتی‌های ساختاری.

|| سیدرضا موسوی فاضل