دولت باید لایحه جامع ایثارگران را به مجلس بدهد

 فاش نیوز - دولت مکلف به تجمیع و اصلاح قوانین و مقررات حوزه ایثارگران در سال اول اجرای قانون برنامه پیشرفت است.

به گزارش خبرنگار ما، بر اساس جزء (۱) بند (ت) ماده (۳۱) قانون برنامه هفتم پیشرفت، دولت مکلف شده است  در سال نخست اجرای برنامه، کلیه قوانین و مقررات حوزه ایثارگران را تجمیع و اصلاح کند.
قانونگذار با دقت و هوشمندی، چارچوب این اقدام را نیز مشخص کرده است: تجمیع و اصلاح باید با هدف توسعه خدمات، تقویت عدالت، حمایت هدفمند، ارتقای اثربخشی و افزایش رضایتمندی جامعه ایثارگری انجام شود. بنابراین موضوع صرفاً یک کار شکلی و اداری نیست، بلکه یک بازمهندسی جدی در نظام خدمات‌رسانی است.

وضعیت فعلی؛ توقف در ایستگاه اختلاف مالی
تکلیف روشن است، اما در اجرا معطل شده است، تکلیف بر چه اساسی روشن است؟ بر اساس جزء یک‌بند ت ماده ۳۱ قانون و برنامه ۷ دولت مکلف شده در سال اول اجرای برنامه، یعنی تا پایان خرداد ۱۴۰۴ کلیه قوانین و مقررات حوزه ایثارگران را تجمیع و اصلاح بکند.

البته قانون‌گذار واقعاً بادقت و با هوشمندی چهارچوبی را هم برای این امر مشخص کرده برای این که بعداً آن‌هایی که قرار این تجمیع و اصلاح را انجام بدهند بهانه نگیرند و قانون معطل نماند. جزئیات را هم مشخص کرده است و تجمیع و اصلاح باید به هدف توسعه خدمات باشد.

بازمهندسی در نظام خدمات‌رسانی به ایثارگران
تقویت عدالت، حمایت هدفمند، ارتقای اثربخشی و افزایش رضایتمندی جامعه ایثارگران را هم باید به دنبال داشته باشد. پس کسی نمی‌تواند بگوید که قانون‌گذار گفته قوانین و مقررات را ما تجمیع بکنیم. فقط تجمیع نیست؛ بلکه اهداف کاملاً روشن است که در این قانون بیان شده است... صرفاً یک‌شکل اداری ندارد. در واقع قانون‌گذار خواسته است که یک بازمهندسی جدی در نظام خدمات‌رسانی انجام شود. دقت کنید باز مهندسی جدی در نظام خدمات‌رسانی به ایثارگران یعنی این چیزی است که باید متولیان امر متوجه آن شوند. اما متأسفانه متولیان امر باز هم به جیبیشان نگاه می‌کنند نه به‌ضرورت و انگیزه قانون‌گذار و این که چه وظیفه‌ای در قبال ایثارگران دارند.

یک خاطره‌ای را بیان کنم ازاین‌حیث که گاهی یک مسئول چقدر افکارش افکار صرفاً اقتصادی است و نگاه‌کردن به منابع است. در یکی از دوره‌های گذشته دولت‌ها، دکتر رحمان‌دوست عضو کمیسیون اصلی در کمیسیون اجتماعی و در کمیسیون فرهنگی بود. با مصوبه دولت آن موقع در جلسه کمیسیون که بنده هم در کنار ایشان به‌عنوان مشاور حضور داشتم وقتی موضوع برقراری کمک‌معیشت برای رزمندگان فاقد شغل و درآمد مطرح شد معاون وزیر اقتصاد آن دوره گفت آقا این طرح اصلاً توجیه اقتصادی ندارد.

یادم است که دکتر رحمان‌دوست بسیار عصبانی شد و مطلبی که عنوان کرد این بود که مگر قرار است شما در شرکتی سرمایه‌گذاری کنید که توجیه اقتصادی دارد یا ندارد؟ این رزمنده‌های ما آن زمانی که خیلی‌ها در خانه‌هایشان خوابیده بودند به جبهه رفتند تا این مملکت را از گزند اجانب حفظ کردند.

آن موقع جانشان را سرمایه‌گذاری کردند و امروز شمایی که متولی امر هستی شمایی که وظیفه داری در این دولت که به مردم خدمت بکنی به آن آدمی که جانش را برای حفظ جان تو و خانواده و آیندگان سرمایه‌گذاری گرده بود، حالا شما باید آن سرمایه‌گذاری را به حساب آن احترام بگذارید. چون شما با آن سرمایه‌گذاری محفاظت شدی و حالا که این رزمنده در وضعیت معیشتی نامناسبی قرار دارد باید به او رسیدگی کنید.

تأمین منابع مالی مهم‌ترین چالش
اما وضعیت کنونی چگونه است؟ متأسفانه به‌خاطر همان بحث اختلاف مالی (یعنی اینکه سازمان برنامه‌وبودجه می‌گوید که بار مالی‌اش بالا است و من نمی‌توانم تأمین بکنم) ۹ ماه تأخیر افتاده است. پیش‌نویس این لایحه از سمت دولت به مجلس در بنیاد شهید و امور ایثارگران برای بار دوم تهیه شده است. در دوره مدیریت مهندس اوحدی برای دومین بار سازمان برنامه‌وبودجه عنوان کرد که بار مالی‌اش زیاد است و نمی‌توان تأمین کرد و باز هم پیش‌نویس مسترد شد.

سخن اینکه باید بنیاد یک محاسبه‌ای کند که ببیند سازمان برنامه‌وبودجه چه می‌گوید و چه‌کار می‌شود کرد. اما عزیزان باید یادآور شد درحالی‌که این پیش‌نویس ناقص که مدیریت قبلی بنیاد تهیه کرده بود برای دومین بار برگشت خورده بود هم زمان با آن در معاونت قوانین مجلس شورای اسلامی یک اتفاق خوبی در حال رخ‌دادن است.

این اتفاق خوب این است که قوانین ایثارگران شاید بالغ بر دو سال است که مورد بازبینی و بررسی قرار گرفته است و تجمیع می‌شود چرا که در مجلس تکلیف شده است همه قوانینی که تابه‌حال وجود داشته و وجود دارد در ذیل کدهای خودشان تجمیع شوند و در این چارچوب به نظر می رسد ۵۰ یا ۵۱ رمز مشخص شده است و رمز سلامت رمز ایثارگران است.

رؤیای تجمیع قوانین ایثارگری
تجمیع در اینجا به چه معنا است؛ یعنی این که ممکن است قوانین ایثارگری باشد که در جاهای مختلف پراکنده است. مثلاً قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت، قوانین مالیاتی، آموزش‌وپرورش، نیروهای مسلح و... وقتی یک کسی بخواهد به یک قانونی اشاره کند باید منابع مختلف را بررسی بکند تا ببیند این قانون کجا است.

اما وقتی تجمیع انجام شود همه قوانین ایثارگری در یک قالب از ماده یک تا آخرین ماده جمع می‌شود و همین‌طور پشت‌سرهم خواهد شد تا اگر به قانونی در حوزه ایثارگران نیاز پیدا کردید به یک منبع مراجعه کنید و دیگر به چند منبع مختلف مراجعه نکنید.

در این راستا معاونت قوانین مجلس شورای اسلامی کمیته‌ای به نام "کارگروه ایثارگران" تشکیل داده است که با مسئولیت دکتر رفسنجانی و با عضویت عزیزانی از دستگاه‌های مختلف که من هم توفیق حضور دارم تشکیل شده است. مدت یک‌یک سال هست که در آن حضور دارم و در کارگروه فعالیت می‌کنم.

اعضای کارگروه قوانین ایثارگری را با دقت و وسواس بسیار زیاد جمع‌آوری و بررسی و در یک مجموعه گردآوری می‌کنند. کار، کار بسیار سنگین و زمان‌بری است که قرار بر این است تا پایان سال تمام شود. در واقع رمز ایثارگران به سرانجام برسد و البته باید در مجلس هم مصوب بشود. یکی از کارهایی که با سرعت و دقت انجام شد این بود که ابتدا احکام نامعتبر را شناسایی و سپس جدا کردند.

خب حالا باتوجه‌به اینکه این پیش‌نویس برگشته و باوجود آن‌همه تأخیر همچنان در دست‌انداز بار مالی متوقف شده البته این متوقفی که می‌گویم به این معنا نیست که کار تمام شده است آنجا دارد بررس می‌شود که برگردد ان‌شاءالله و از این‌طرف هم که معاونت قوانین این کار را دارد انجام می‌دهد به سرانجام دارد می‌رسد حالا چه باید کرد. اشکالات پیش‌نویس هم که عرض کردیم در این کمیسیون فرهنگی و اجتماعی که این لایحه یعنی درواقع پیشنویس این لایحه داشت بررسی می‌شد انصافاً بنیاد شهید و امور ایثارگران که من باید تشکر بکنم از دوستانی که این دور در این جلسه حضور داشتند آقای دکتر عبداللهیان آقای دکتر نبی‌زاده سرکار خانم اولاد قباد عزیزانی که در این جلسات حضور پیدا می‌کردند اخباری که به من می‌رسد انصافاً خوب بود. دغدغه‌مند پیگیری می‌کردند که البته ما با این دوستان همواره در تماس بودیم صحبت می‌کردیم خواهش می‌کردیم توصیه می‌کردیم و مشورت می‌دادیم که کار خوب انجام بشود و به نفع ایثارگران برود جلو که تا همین ماده ۲۴ و ۲۵ هم که رفته بودند یک‌رشته از دغدغه‌ها پاسخ داده شده بود؛ مثلاً در مورد تبدل وضعیت در مورد سهمیه استخدام خوب پیشرفته بود؛ ولی خب می‌گویم تا ماده ظاهراً ۲۴ و ۲۵ بیشتر پیش نرفت که مسترد شد به بنیاد شهید اما واقعیت این است که تجمیع کامل قوانین انجام نشده در حد همین پیش‌نویس هم بخشی از قوانین تجمیع شده است.

اصلاً تجمیع مقررات اعم از آیین‌نامه و دستورالعمل‌ها انجام نشده. اصلاً به مقررات پرداخته نشده. شاخص‌هایی که تعیین شده بود در قالب برنامه هفتم مثل عدالت و هدفمندی و اثربخشی و رضایت‌مندی و اینها هم به‌صورت نظام‌مند و کامل دیده نشده در کلان البته تا این ۲۴ یا ۲۵ ماده به‌صورت نسبی قابل‌قبول هستش بااین‌حال خب چون رویکرد کارشناسی مثبت بنیاد در این گروه‌ها تا حدی نگرانی را رفع کرده بود ما امیدوار بودیم که به همین شکل برود به جلو علی‌رغم آن چیزی که قانون‌گذار مشخص کرده بود باز هم نیست؛ اما می‌توانست تا حد قابل‌قبولی نگرانی‌های ایثارگران را رفع بکند حالا به‌هرحال الان تجمیع قوانین ایثارگران در مجلس دارد به پایان کار خودش نزدیک می‌شود تا پایان سال قرار است که تمام بشود و آن طرف هم که گفتیم که پیش‌نویس به کجا رسیده و به چه دست‌اندازهایی برخورده.

حالا بحث سوم مجلس هم دارد یک حرکتی می‌کند به طور مشخص آقای دکتر قالیباف اخیراً در دیداری که با جمعی از جانبازان داشتند فرمودند که در صورت استمرار اخیر دولت مجلس طرح اصلاح و تجمیع قوانین ایثارگران را ارائه خواهد کرد. خب اگر این اتفاق بی افتد خوب است یا بد حالا من به عنوان یک کارشناس دارم عرض می‌کنم که این مسیر هم مزایا و معایب خودش را دارد. مزیتش چیست مزیتش این استن که اگر قرار باشد این اتفاق بی افتد قطعاً مجلس ابتدا رجوع می‌کند به تجمیع قوانینی که توسط معاونت قوانین مجلس تعریف شده است. چون کار کار نسبتاً دقیق و در واقع با رعایت جمیع جهات حقوقی بوده است خب آن مبنا قرار می‌گیرد و حالا بر اساس آن تجمیع قوانین انجام می‌شود و دیگر ناقص نیست که مثلاً پیش‌نویس که در بنیاد تهیه شده الان ۱۶۰۰۰ حکم منهای احکام نامعتبر همشان در اینجا دیده نشده است؛ اما عیب یا معایبش چیست یکی اینکه حالا قرار باشد از ب بسم‌الله مجلس شروع کند برای نوشتن این طرح خیلی زمان بر است خب خود مجلس خود صحن نمی‌تواند به این موضوع بپردازد به‌احتمال زیاد باید بر اساس قانون ارجاع بشود به یک کمیسیونی حالا این کمیسیون بیاید این را بررسی بکند و جمع‌بندی‌اش را بیاورد در صحن مطرح بکند که خب حالا این کمیسیون هم قطعاً کمیسیون تخصصی‌اش کمیسیون اجتماعی است خب حالا اگر این اتفاق افتاد صحن هم این را تصویب کرد چه می‌شود شک نداریم که می‌رود به شورا نگهبان و شورای نگهبان به دلیلی این که بار مالی بالایی دارد آن را رد می‌کند؛ چون آن لوایحی که بار مالی دارند در واقع از دولت می‌آید؛ یعنی آنچه بار مالی دارد نمی‌تواند طرح باشد باید از دولت باشد و از دولت بیاید. خب حالا شورای نگهبان رد کرد چه اتفاقی می‌افتد به نظر میاید که مجلس بر مصوبه خودش اصرار کند و ارجاع شود به مجمع تشخیص مسلحت نظام یعنی یک روند طولانی همان بلایی که سر قانون جامع آمد ممکن است این جا هم اتفاق بی افتد که نهایتاً آیا مجمع به نفع مجلس رأی بدهد یا به نفع شورای نگهبان که ببینیم چه اتفاقی می‌افتد پس این خیلی طولانی شد و در این دست‌اندازهای جدید هم فرسایش وجود دارد.

حالا من پیشنهادی دارم. یک پیشنهاد عملیاتی دارم برای اینکه از این بن‌بست خارج بشویم؛ یعنی انتخاب یکی از این دو مسیر که دولت یا مجلس باشد به‌صورت مشخص نمی‌توانیم بگوییم یا این یا آن اما می‌توانیم یک سازوکار مشترک ایجاد بکنیم که در این سازوکار مشترک کار خیلی راحت پیش برود و اگر با این سازوکار توانست مجلس و دولت و این‌هایی که دارم عرض می‌کنم اعضای جلسه به جمع‌بندی برسند که به نظر من سهل‌الوصول‌تر هستش کار می‌تواند از طریق همان دولت بیاید مجلس و راحت هم تصویب بشود. این است که کارگروهی تشکیل بشود با فوریت با عضویت بنیاد شهید و ستاد کل نیروهای مسلح که ستاد کل به نمایندگی رزمندگان و بنیاد شهید هم به‌عنوان جامعه هدف خودش سازمان برنامه‌وبودجه معاونت قوانین مجلس که تا الان کار تجمیع را انجام داده و تسلط روی موضوع دارد و کارگروه تخصصی ایثارگران کمیسیون اجتماعی مجلس به‌خاطر اینکه موضوع ایثارگران مثل قانون جامع حتماً میاید در کمیسیون تخصصی خودش که کمیسیون اجتماعی است بررسی می‌شود و حالا کمیسیون تخصصی ایثارگران همین کمیسیون در این جلسات باشد خب فردا می‌تواند وقتی که سیر طبیعی خودش را طی کرد لایحه و آمد در کمیسیون کمیته تخصصی راحت‌تر دفاع بکند تبیین بکند و کمیسیون راحت‌تر به آن رأی بدهد.

حالا اعضایش اینها اما هدف چه است هدف این است که تعیین تکلیف کند بار مالی را یا هر حکمی را پیش از اینکه به‌صورت رسمی طی لایحه یا طرح بخواهد پیگیری شود. دوم هم اینکه آن اولین مطلب دوم هم اینکه چه اتفاقی می‌افتد در چند مرحله در گام اول قوانینی که بدون توسعه بار مالی می‌تواند تجمیع بشوند تجمیع بشوند خب اینجا به‌احتمال خیلی زیاد مخالفت چندانی درش وجود ندارد به‌راحتی می‌توانند عمده قوانین و مقررات را که بار مالی ندارد تعارض‌هایش را رفع کنند نامعتبرها را از آن جدا کنند و بدون چالش مالی با سرعت تکلیف اینها را مشخص کنند خب این دسته اول در دسته دوم همین کارگروه چه‌کار می‌کند آنهایی که نیاز به توسعه دارد اصلاحات توسعه‌ای را انجام می‌دهد همان چند شرطی که گفتیم توسعه خدمات و رضایت‌مندی و هدفمندی و ارتقا و همه اینها را درش می‌بیند و این دسته دوم را هم دقیقاً مشخص می‌کنند بحث سوم اینجا دیگر حالا بار مالی هم مشخص شده دیگر آنهایی که بار مالی داشتند در دسته دوم بودند حالا چه‌کار می‌کنند ممکن است سازمان برنامه بودجه میاید و می‌گوید N هزار میلیارد که مشخص شده حالا آن عدد را مشخص کردند؛ مثلاً فرض بفرمایید که مگوید من همه این را در سال اول اجرا برنامه نمی‌توانم خب اینجا سازوکار پلکانی برایش می‌بینند ما می‌خواهیم قانون اجرا شود دیگر با مقدوراتی که دولت دارد در این شرایط اقتصادی که گرفتارش هستیم در این تحریم‌ها در این سایه جنگی که مدام هست و این اتفاقاتی که وجود دارد.

حالا سازمان برنامه‌وبودجه آمد در همین کارگروه مشخص کرد همه هم پذیرفتن که آقا این رقم واقعی است و فضایی نیست که به نظر من این رقمی که الان سازمان برنامه بودجه می‌گوید فضایی است و این‌طور هم نیست که اینها مطرح می‌کنند؛ اما در کارگروه می‌توانند اینها را مطرح بکنند استدلال‌های خودشان را بگویند و نهایتاً جمع‌بندی کارگروه هر چه که شد حالا این را میاورند و پلکانی انجام می‌دهند برخی از آنها در همان سال اول باید اجرا شود برخی خیلی ضروری نیست می‌تواند؛ مثلاً در سال دوم یا سوم و اینها در برنامه پنج‌ساله که یک سال و خورده‌ای هم گذشته این را توزیع بکنند به‌طوری که این قابلیت اجرا را داشته باشد وقتی این توزیع انجام شود حتی اگر این به‌صورت طرح از مجلس هم بخواهد عبور کند؛ یعنی مصوب شود و برود شورا نگهبان وقتی کار را آسان کرده باشیم و دولت هم با این موضوع موافقت کند شورای نگهبان دیگر مخالفت نمی‌کند؛ زیرا موافقت و حمایت دولت پشت آن است. پس این توزیع پلکانی هم می‌تواند انجام شود البته مثلاً من دارم می‌گویم آنهایی که خیلی ضروری است فرض بفرمایید اینکه آقا قانون برنامه ششم که تنفیذ در قانون برنامه هفتم شده رزمندگان و جانبازان فاقد در واقع در آمد و شغل و آن شرایط خاص را گفته حداقل حقوق به آنها پرداخت شود.

خب ما می‌بینیم که متأسفانه این اتفاق نیفتاده سال گذشته، سال گذشته که دارم می‌گویم؛ یعنی همین سال ۱۴۰۴ که حداقل حقوق حدود ۱۳ تومان بوده در بودجه‌ای که سال گذشته اواخر سال گذشته برای امسال داشت مصوب می‌شد این را ارجاع کردند به دولت و دولت هم آمد مثلاً ۸ و ۷۰۰ و این حدود شد نهایت چیزی که پرداخت کردند خب این ظلم است واقعاً و ضمناً مثلاً ۴ یا ۵ هزار نفر هم می‌گویند آقا پشت نوبت قرار دارند یا آن عزیزان در ستاد کل کارهایشان دارد بررسی می‌شود یا در بنیاد مثلاً آمده آن تبصره بند (الف) ماده (۸۷) و اینها مانده‌اند پشت صف خب آقا با این گرانی با این شرایط معیشتی قطعاً اینها باید در همان سال اول تکلیفشان روشن شود؛ یعنی همان حداقل حقوقی که قانون گفته حالا نمی‌گوییم بیشتر که البته حتی همین حداقل حقوق هم بدهند یک زندگی تأمین نمی‌شود. حالا هم حداقل حقوق بدهند و هم همه آنهایی که پشت صف هستند همه آنها را در سال اول باید به آنها پرداخت شود آن حقوقشان می‌تواند موارد دیگری که دیگر این‌قدر فوریت ندارد؛ مثلاً به سال دوم و سال سوم طوری که توزیع بشود و دولت و مجلس بتوانند با هم توافق بکنند حالا مثلاً حالا دیگر نمی‌خواهم موردبه‌مورد بگویم آن بندگان خدا تبصره (۱) قانون حالت اشتغال همسران جانبازان والدین عرض کن که شهدا آن بحث حق پرستاری والدین شهدا که الان دیگر در سنین بالا هستند یا مثلاً فرض بفرمایید جانبازهای ما دیگر آقا سن‌هایشان بالا هست دیگر ویلچر مکانیکی و معمولی جواب نمی‌دهد همه اینها به ویلچر برقی احتیاج دارند یعنی بیایند این اولویت‌ها را ببینند یک سری اینها را در همان سال اول مشکلش را رفع کنند و بقیه را هم توزیع کنند در این سه و خورده‌ای سال و چهار سال باقی‌مانده از برنامه پنج‌ساله هفتم دولت و مجلس هم با هم به توافق برسند.

بعدش چه اتفاقی بیفتد بعدش هم این که آقا همه اینها را که منسجم آوردند روی کاغذ و مشخص شد حالا انتشار عمومی نسخه پیش‌نویس چه اشکال دارد شما همین نسخه در واقع نهایی را منتشر بکنید سمن‌های ایثارگری هم بیایند روی اینها کار بکنند نظر بدهند؛ اما نهایتاً در یک بازنگری خیلی فوریتی آنچه که قابلیت اعمال دار از نظرات ایثارگران اعمال بشود و مصوب بشود واقعاً قابل‌قبول نیست این‌همه سال از جنگ دارد می‌گذرد همواره سایه جنگ هم‌بالای سرمان هست و ایثارگر در این شرایطی باشند که نتوانند معیشت معمولی زندگی‌اش را در حد یک کارگر که حداقل حقوق را می‌گیرد بتواند پاسخ بدهد حالا نمی‌خواهم خیلی وارد این درد دل‌ها بشوم بحث کارشناسی را می‌خواهم عرض بکنم حالا جمع‌بندی‌اش هم این شد دیگر به‌هرحال این شد دیگر یک تکلیف قانونی هست که وجود دارد و فقط یک کار اداری نیست این یک آزمون جدی است کارآمدی نظام قانون‌گذاری است و آزمون جدی کارآمدی نظام اجرایی است در قبال جامعه‌ای که سرمایه اجتماعی گران‌بهای کشور محسوب می‌شوند این شرایطی که ما الان درش هستیم این شرایط نه به نفع دولت است نه به نفع مجلس است نه به نفع وضعیت فعلی است نه به نفع جامعه ایثارگری است ما راهی نداریم غیر از هم‌افزایی و مرحله‌بندی در باب خدمات و مدیریت هوشمند بار مالی بحث، بحث رقابت نهادی این حرف‌ها نیست هممان یکی هستیم بنیاد در دولت خود دولت مجلس همه اینها ارکان نظام هستند و نباید فرار بکنیم از تکلیف قانونی نباید صورت‌مسئله را پاک بکنیم و ان‌شاءالله با هم‌فکری و همراهی محض رضای خدا این وظیفه قانونی را انجام بدهیم ان‌شاءالله امیدوار هستم که مطالبی که عرض کردم برای عزیزان مفید واقع شده باشد و جناب آقای دکتر قالی‌باف نماندگان محترم مجلس در بنیاد شهید در دولت در سازمان برنامه‌وبودجه به این عرایض بنده اهمیت بدهند و خیلی خوب و بهترین وجه مسئله حل بشود.