چالش مدیریتی در مسئله عفاف و حجاب

فاش نیوز - خطیب توانمند و امام‌جمعه موقت تهران، حضرت حجت‌الاسلام‌والمسلمین جناب آقای حاج‌علی‌اکبری این هفته نیز بخشی از خطبه خود را به مقوله بسیار مهم عفاف و حجاب اختصاص دادند و اینکه وظیفه همه مسئولان و مردم است که بیداری به خرج داده تا آنچه بر سر غرب آمده بر سر ما نیاید. از طرفی ایشان از همه مسئولان خواستند از هر اقدامی که موجب شکاف در جامعه می‌شود بپرهیزند. 
مسئولانی که به‌حکم شرعی حجاب باور دارند؛ اما حاضر نیستند قانون حجاب را اجرایی کنند (چه جناب رئیس‌جمهور که بر قانون ایراد دارند و اعلام کرده‌اند که حاضر به اجرای آن نیستند و چه رئیس محترم مجلس شورای اسلامی که از ابلاغ قانونی را که خود تصویب نموده‌اند و برای تأیید به شورای نگهبان فرستاده‌اند سرباز می‌زند) همگی بر یک کلمه اتفاق‌نظر دارند و آن هم نگرانی از ایجاد شکاف در جامعه است؛ درحالی‌که: 
۱. اجرای قانون، نه اختیاری است و نه قابل تعلیق؛ حجاب و عفاف از ضروریات دین و جزء قانون مصوب کشور است؛ ترک اجرای آن، به هر بهانه‌ای حتی «دوری از اختلاف»، با اصل «لزوم اجرای قانون» در تعارض است؛ و تعطیل‌کردن آن، نافرمانی از حکم شرع و قانون اساسی است. 
۲. وحدت اسلامی، به معنای کنارگذاشتن احکام نیست؛ قرآن، وحدت را هدف می‌داند، اما نه وحدتی فارغ از دین، بلکه وحدت بر محور حبل‌الله: ﴿وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا﴾ (آل‌عمران: ۱۰۳). بنابراین، کسی نمی‌تواند «وحدت» را بهانه‌ای برای تضعیف شعائر الهی کند. از طرفی امیرمؤمنان علی (ع) در نامه به مالک‌اشتر، می‌فرماید: «وَأَشعِر قَلبَکَ الرَّحمَةَ لِلرَّعِیَّة» مهربانی به مردم را شعار قلبت قرار ده؛ لذا حاکم، هم باید با مردم مهربان باشد و هم حقوق خدا را پاس بدارد و این دو از هم جدا نیستند.
۳. راه‌حل؛ اجرای حکیمانه و نه اجرای خشن؛ قانون عفاف و حجاب را می‌توان با رعایت «حکمت و موعظه نیکو» اجرا کرد: ﴿ادْعُ إِلَیٰ سَبِیلِ رَبِّکَ بِالْحِکْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ﴾ (نحل: ۱۲۵). یعنی اجرای قانون با آموزش، فرهنگ‌سازی، برخورد تدریجی و پرهیز از هر اقدام تفرقه‌افکن. دولت و مجلس به‌جای تعطیلی قانون، باید شیوه‌های اجرای «عاقلانه» و «مؤدبانه» را طراحی کنند تا هم کرامت مردم حفظ شود، هم قانون بماند.
۴. اصلاح رفتار، نه تعطیلی حکم شرع و قانون؛ اگر مسئولی بگوید «اجرای حجاب باعث اختلاف می‌شود»، در واقع شرطِ نادرستی را به اجرای واجب اضافه کرده است. منشأ اختلاف، سوءبرداشت‌ها و بدرفتاری‌هاست، نه حکم خدا. مسئولان باید با نرمش، صداقت و رفق، مردم را به پذیرش حکم الهی نزدیک کنند. جمع این دو، هم لازم است و هم ممکن. تجربه به ما نشان داده است اگر چه سازمان اجتماعی وزارت کشور تا کنون وظیفه نظارت بر عفاف و حجاب را بر عهده دارد؛ اما ستاد امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر که ریاست آن بر عهده یکی از ائمه جمعه تهران بوده و ۱۷ شخصیت حقوقی از وزرا و سازمان‌ها و دستگاه قضا و نمایندگان مجلس و مجتهدین در آن عضویت دارند، قادر خواهد بود که باتدبیر به این چالش مدیریتی پایان دهد.

|| دکتر سید محمدرضا میرشمسی